czwartek, 27 lutego 2014

Kawa herbata Wietnam

Przerywnik  o kawie - bo o to wietnamskie  klimaty ..
Wietnam jest chyba jedynym krajem dalekowschodnim gdzie  kawe i  tradycyjna herbate sprzedaje sie  tym samym  miejscu.   Nawet w Cholong  chinskiej dzielnicy Saigonu znajdziemy  sklepy  gdzie  oferuja kawe- nie do pomyslenia w   Chinach.. czy  Korei

`Lewa  strona sklepu chinska herbata oolong ,pu erh  a nawet Long Jing itp.
Prawa strona sklepu wszelkiego rodzaju kawy - np. arabica..


Na klasyfikacji kawy  sie nie znam - ale  bardzo smakuje  gesta czarna z filtra ... z mlekiem kondensowanym.


Artystczne   logo firmy   - 3pelikany  a  obok  foty  - krzewu kawowego  i herbacianego.- czyli  wiadomo co tam wytwarzaja.


Jesli chodzi o produkcje  - nie jest to zbyt estetyczne -ziarna przyszlej kawy suszy  pod chmurka  bez  jakiejkowiek ochrony czy zabezpiecznia



Kot - lewej stronie - ciekawe czy pije kawe ?




 Trzeba bedzie wracac  do spraw herbacianych-  ktore tutaj sa drugoplanowe jak na zdjeciu..dzis pierwszoplanowa  jest kawa.

A jesli chodzi wietnamskie nastroje kawowo-herbaciano -kulinarne - w Poznaniu - zjadziemy takie miejsce   o nazwie " Pod Lampionami" gdzie mozna bezposrednio dowiadczyc  takie klimaty



czwartek, 20 lutego 2014

GYOKURO cha - krople ceremonialnej herbaty . Sencha -do .煎茶道  玉露

Czasami  mam okazje brania udzialu w tradycyjnym przygotowaniu wysokogatunkowej sencha albo gyokuro.  Zaparzenie ceremonialnej herbaty  jest  calkiem inne niz w normalny sposob.  W mini zestawach przygotowywuje krople herbaciane - jest tego tak malo ze wypic sie nie da.. i akurat tyle zeby rozpowadzic w ustach -poczuc  wysublimowany smak umami.. doswidczyc czegos niecodzienngo.
 Po za tradycyjnymi szkolami Sencha-do  taki styl przygotowania  gyokuro wykorzystuja takze w osrodku badawczym herbaty w Yame  w prefekturze  Fukuoka.

Podczas listopadowego festiwalu Herbaty w Shizuoka   pracownicy z osrodka z Yame , zapreznotwali przygotowanie najwyzszej jakosci gyokuro -wlasnie w tak jak to robia szacowni  nauczyciele  szkoly Sencha-do.  Tak przygotwane krople -  nie przypominaja standartowo zaparzonej  herbaty

A jak to wyglada w praktyce.?
.. najlepiej do tego nadaje  SHIBORIDASHI , ale  moze byc to tez HOUHIN albo maly porcelanowy czajniczek.  Nie powodu do paniki  -ze nie posiada sie Shiboridashi -  takie naczynia sa prawie nieznane w ojczystej Japonii.


Tutaj widzimy -shiboridashi w akcji- kropelki  "wycisnietej herbaty " przelawa  sie do mini czarek. Zdjecie zrobione podczas prezentacji  mistrza pana Y. Hiruma.  Nie bylo to gyokuro lecz  "temomi -cha " recznie ugniatana herbata - bardzo wysokiej jakosci - wiec przygotowanie w najlepszych naczyniach.  ( Tak chyba bedzie trzeba  zrobic  relacje z pokazu  p. Hiruma )

Wracam do Gyokuro z Yame  Tea institute  ( dzieki uprzejmosci p. Sakaida)


5gram listkow-  jak widac  bardzo strannie obrobione - nie jest to mozliwe aby produkowac to na skale masowa- zbyt kosztowne .



Listki trafiaja  do porcelanowego czajniczka

Zostalo to zalane  na wysokosc mniej niz 5mm przestudzonym wrzatkiem o temperaturze ponizej 50 C - im temperatura bardziej niska tym  smak herbaty intensywny.



  Po ok. 1minuty - kiedy woda  zostaje prawie calkowita  wchlonieta -  przelewamy  tak powstale krople do czarek - zazwyczaj  5-10 kropli na osobe...  "


herbata ma kolor blado zolty  " kosc slowniowa " -


efekty  sa niesamowite... umami -  slono  orzezwiajcy smak.
tak zalewac mozna jescze jeden raz..




3ci ostani zalewamy wieksza ilosacia wody o temperaturze  wyzeszej niz 60 C.  Mniejsza  moc   - to juz zwykly smak herbaty  bez mocnych nut umami.



Na koniec zjadamy  liscie gyokuro.
Mialo byc o cermonialnej herbacie - a powstal tekst o przygotowaniu wysokiej jakosci herbaty japonskiej  bezceremonialnie.
Trzeba bedzie przygotowac  cos o Sencha Do...  煎茶道  玉露 

sobota, 15 lutego 2014

TRA Vietnam - poczatek z relacji z herbacianej wizyty w Wietnamie poludniowym.

Powili przystepuje do spisania wiadomosci  zebranych podczas wizyty w herbacianych obszarach Wietnamu poludniowego.   Jesli uwzgledniac  warunki  pogodowo - kimatyczne  czy obserwujac   historyczno- kulturalnie  otoczenie   odkrywa sie roznice  dotyczace  takze spraw herbacianych.   Postaram sie  aby  opisy byly uzupelnieniem  do wiadomosci zawartych w Zapiskach o Herbacie" - chyba  jedynym opisie o   wietnamskim  czaju po polsku.  Pisane przed 2009 rokiem   "Zapiski " nalezy   uzupelnic bo troche  sie zmienilo.  Aby dokladniej poznac herbaciane wibracje Wietnamu  udalo mi sie  dotrzec do  ciekawych  " herbacianych   osobistosci "  jakim jest profesor Trinh Quang Dung -autor 500 stronicowej publikacji o  hsitorii , obyczajach  zwiazanych z  herbatami  wietnamskimi.


         

               Văn minh trà Việt    

                                                    "Van minh tra Viet" kaligrafia w domu profesora 

Kto czyta po  wietnamsku i lubi herbate - koniecznie powinien poznac to opracowanie . A kto nie zna wietnamskiego  albo nie ma ksiazki  -  to  tutaj  postaram  sie  przedstawic nieznane  opowiesci o  tradycji sztuki herbaty w Wietnamie uzyskane od  profesora  Trinh.

Cenny czas spedzony na poznawianiu herbaty i ceramiki  Wietnamu.



 Dzieki  uroczej ,  fajnej   Tran Thi  Mong Kieu -  propagatorce  wietnamskiej neo- ceremonii herbacianej z  "TRA VIET"..bedzie fotorelacja - jak to herbata  trafia na eksluzywny  grunt.  W ostatnich latach w   robi  sie  - coraz bardziej komercjalne produkcje  jednoczesnie ale pojawilo sie  miejsce na rozwijanie  i odkrywanie tradycji  kultury herbaty.  Powstaja grupy milosnikow herbat czego  wlasnie moze byc dzialanie firmy -klubu  - TRA VIET,,

 Sklep, galeria sala wykladowa  to oferuje  TRA VIET 


Ale na poczatku co sie nie zmienilo - Tak jak opisane w " Zapiskach " -  "Wietnam pachanie kawa i herbata"  - obok ogrodow herbacianych znajdziemy uprawy krzewu  kawowego  a nawet mieszane uprawy  gdzie  krzewy rosna sobie razem w harmonii.


Na gorze kawa na dole herbata


.Co  do ciekawostek : mozna  jeszcze zobaczyc   ostatki  panstwowych kolchozow herbacianych  ktore  prawdopodobnie  zbankrutuja  i  znikana  - choc  nie wiadomo


Ciezarowka wiozaca liscie herbaty do fabryki - gdzie powstaje bardzo niskiej jakosci produkt.

Tak wiec trzeba bedzie opisac tradycje herbaciane Wietnamu ,przedstwic nowe typy herbat itd. Dla bardziej  zaciekawionych   dac kontakty zeby sobie  herbaty  sprowadzali.

sobota, 8 lutego 2014

Tsustsu chawan -zimowa matcha 筒茶碗  冬の抹茶



Nie tak dawno temu  kiedy domy w Japonii  byly nieogrzewane - zimowe spotkania herbaciane w pokoju herbaty  chashitsu - odbywaly sie przy palenisku umieszczonym w podlodze ( tzn. 炉-RO) -  bylo zimno i dlatego aby zachowac wysoka temperature herbaty uzywano cylidrycznych miseczek  twz. tsutsu-chawan ( 筒茶碗 ) - z ktore dobrze dobrze trzyma cieplo.
W naszych czasach miejsca praktykowania sztuki herbaty sa ogrzewane - ale tradycje  uzwania zimowego paleniska RO sa nadal utrzymywane.  Tak samo z cylidrycznymi  tstusu chawan.




Tutaj widzimy - wlasnorecznie wykonany chawan -podczas nauki o ceramice MASHIKO(益子焼き ) z prefrektury Tochigi 。To byl jeden z pierwszych chawanow ktore udalo mi sie wytoczyc na kole grancarskim. Praktyczna nauka garncarstwa plus zdobywanie wiedzy na temat rodzajow i historii ceramiki to najepsza metoda poznwania japonskich tradycji ceramiczno-herbacianych.  Wyroby z Mashiko do niedawna  nie byly wykorzystwane w podczas sztuki  Chanoyu, gdzie uzywalo sie przede wszystkim znaych drogonennych  sygnownych naczyn. Wszytsko sie zmienilo  kiedy wielki propagator ceramiki Mashiko - mistrz Shoji  Hamada  zostal uznay za  zywy skarb  kultury  japonskiej   i to dzieki niemu  odkryto urok   prowincjonalnej, cienzkej ceramiki z  prefektury Tochigi.





Przygotowanie herbaty matcha w Tsutsu-chawan wymaga troche innej techniki niz w zwyklym klasycznym chawanie. 

sobota, 1 lutego 2014

Murakami cha - herbata z prefektury Niigata  村上茶 新潟県

Murakami -cha  z prefektury  Niigata  jest  stosunkowo malo znana herbata i praktycznie  dostac ja mozna tylko w  kilku  regionalnych sklepach.




                                          Murakami  cha  z  ASAKAWA EN
  Murakami -cha  jest jednak popularana wsrod milosnikow herbat japonskich gdyz - miejsce pochodzenia  rejon MURAKMI ( 村上 ) uwazany  jest za najbardziej wysuniety na polnoc obszar upraw krzewu herbacianego w Japonii. Warunki pogodowe sa  bardziej ostre niz w poludniowej czesci kraju i dlatego pierwsze zbiory odbywaja sie w drugiej polowie maja.



Smak herbaty jest okreslany jako MAROYAKA ( まろやか) - czyli brak goryczki  z lekkimi slodkawymi akcentami.  Chlodny klimat cechujący sie krotką operacją sloneczną ale dlugim okresem z pochmurną pogadą  powoduje iz listki krzewu herbacianego  naturalnie maja podobny sklad chemiczny jak herbaty zacieniane ( kabuse cha albo  gyokuro)  Ale smak nie posiada  tak wyrazistego  deliktanego  chrakteru jak wysokiej jakosci gyokuro.



Na terenie polnocnej  Japonii ( np. prefektura Yamagata)  znajdziemy  pojedyncze ogrody  ale herbat nie produkuje sie tam na taka  duzą  skale jak w Murakami.


Jak widac jest to herbata typu asa-mushi - czyli bez dodatkowego  procesu poddawania  pary . Mniej wydajna, kolor niezbyt intensywnie zielony.

Herbata - uczy

 Nazbierało   się   wiele nowych herbacianych  doświadczeń   z którymi  należało  by się   podzielić .  Herbaciana wyprawa  do Chin  jak zw...